22 kwietnia 2019 r. Imieniny obchodzą: Kaja, Leon, Łukasz

Pogoda: Siedlce

Numer 16
18-24 kwietnia 2019r.

menu

NEWS

Zmartwychwstały Pan niech obdarza miłością i pokojem, aby zmartwienia i smutki dnia codziennego nie przesłoniły celu naszej wędrówki wiary. Bądźmy prawdziwymi apostołami Dobrej Nowiny płynącej z pustego grobu. Spokojnych i radosnych Świąt Wielkanocnych spędzonych w gronie rodziny i najbliższych.

STRONA GŁÓWNA



Archiwum jedynek
Pobierz pełne wydanie
Dodatek Echo Leśne

Rozmaitości

 
 

Ekologia

3 kwietnia 2019 r.

Bociany są kochane


fot. PIXABAY.COM

Pod szyldem Grupy EkoLogiczna działają od 2012 r., ale bocianami naukowo zajmują się od kilkunastu lat, koncentrując swoją uwagę na powiecie siedleckim. W ubiegłym roku na terenie 13 tworzących go gmin gnieździło się 466 par bocianów.

Będący filarem Grupy EkoLogicznej Irek Kaługa do naszej redakcji wpada 22 marca jak po ogień. Zabieganie - chociaż bardziej pasuje tutaj słowo „zalatanie” - tłumaczy intensywnymi przylotami bocianów. I napiętym terminarzem, bo nie dość, że trwa inwentaryzacja ptaków, to za trzy dni wylatuje na tydzień do Bejrutu - też w sprawie bocianów... Inny świat? Chyba nie. Wszyscy przecież wyglądamy bocianów. W trakcie rozmowy, na którą Irkowi udało się wyrwać godzinkę, odbiera kilka telefonów. „Jest w gnieździe! Przyleciał!” - powtarza się najczęściej. Ludzie proszą też o pomoc w postawieniu złamanego słupa, na którym od lat gniazdują bociany, albo naprawę uszkodzonego gniazda. Grupa EkoLogiczna (GE) to kilkunastu pasjonatów - ekologów, przyrodników, edukatorów. Zajmują się szeroko pojętą ochroną przyrody, ale w centrum ich uwagi są bezsprzecznie bociany. Do tego mają pomysł na to, jak je chronić, i swoje, wypracowane przez lata metody ochroni i edukacji.

Pierwszy z obszarów działania dotyczy powiatu siedleckiego, który w ornitologicznym świecie znany jest z tego, że obrączkuje się tutaj najwięcej bocianów na świecie.

Obrączkowanie pomaga „śledzić” bociany, które przystępują do lęgów i zakładają gniazda. Do 10-15 kwietnia, tj. dopóki samice nie siądą na jajach, trwa gorący czas inwentaryzacji, m.in. odczytywania obrączek w terenie, ale też objazdu wszystkich bocianich siedzib. A o tym, co się w nich dzieje, dowiedzieć może się każdy z nas ze strony internetowej Grupy EkoLogicznej - dzięki kamerom zamontowanym przy gniazdach w Nowym Opolu i Woli Suchożebrskiej.

 

Badania i edukacja

- Nie ma tygodnia, byśmy nie mieli kilku próśb o to, żeby przyjść i poopowiadać nie tylko o obrączkowaniu bocianów, ale o przyrodzie i zjawiskach w niej zachodzących - przyznaje I. Kaługa. Przyrodników cieszy, kiedy takie edukacyjne pomysły wychodzą ze szkoły czy przedszkola. I potrafią się odwdzięczyć. Uczniowie pomagają gromadzić pieniądze na obrączki, a potem mają okazję uczestniczyć w akcji: mogą nadać imiona obrączkowanym przy nich pisklętom, otrzymują też specjalne certyfikaty. W ramach projektu edukacyjnego GE bierze udział ok. 1,5 tys. dzieci rocznie. Z pewnością pokochają bociany.

- Obrączkujemy co najmniej przez dziesięć dni w sezonie i nie mniej niż 500 piskląt. W 2017 r. - 1066 bocianów w ciągu dwóch tygodni. To rekord świata - wylicza I. Kaługa. Statystyki tylko częściowo oddają zakres pracy, jaką wykonują jego ludzie. Liczą i opisują gniazda - przy każdym z nich są w sezonie dwa, trzy razy. Tego wymaga odnotowanie m.in. terminu przylotu ptaków i efektu lęgu. Jeżdżąc do nich, pokonują ok. 1,7 tys. km. W 2018 r. na terenie powiatu siedleckiego gnieździło się 466 par. - Nasze bociany są stabilne, ale już widzimy zmiany. Ubywa np. bocianów w gminie Korczew, która z rolniczej przekształca się w gminę turystyczną - stwierdza krótko I. Kaługa. Przy okazji tłumaczy, dlaczego uwaga skupiona jest na powiecie siedleckim, bo takie pytania kierują nieustannie ludzie zapraszający ich w inne rejony: - Powtarzając badania w jednym konkretnym miejscu, mamy szansę względnie dobrze poznać te populację i wychwycić zmiany - takie jak w gminie Korczew.

 

Ponad granicami

Od 2013 r. GE prowadzi projekt „Bociany ponad granicami” ukierunkowany na Liban, gdzie ginie najwięcej przelatujących na zimowiska i wracających do Europy ptaków. Powód to kłusownictwo. Bocian jest tutaj gatunkiem chronionym, ale prawem mało kto się przejmuje. Ptaki giną nawet z rąk dzieci, które strzelają do nich dla zabawy. W 2015 r. w Siedlcach gościło kilkoro Libańczyków - m.in. brali udział w obrączkowaniu. W 2017 r. ekolodzy z Siedlec w ramach „Wyprawy z Reksiem” edukowali uczniów tamtejszych szkół. Rok temu grupa libańskich ekologów ponownie zawitała w Polsce - tym razem uczyli się, jak ratować kontuzjowane ptaki. - Pokazujemy Libańczykom, od dzieci do decydentów, że angażujemy się w ochronę bocianów i przeznaczamy na nią środki - stwierdza I Kaługa, wierząc, że chociaż nie da się tak szybko zmienić mentalności, to kropla drąży skałę.


Ludzie widzą nasz entuzjazm

 

PYTAMY dr. Ireneusza Kaługę, prezesa Grupy EkoLogicznej.

 

Poznaliśmy się dokładnie 20 lat temu, podczas objazdu bocianich gniazd… Od jak dawna po drodze Ci z bocianami?

 

Kiedyś usiadłem i zrobiłem taki rachunek sumienia. Wyszło mi, że interesuję się nimi od VI kl. szkoły podstawowej. To prawdziwe szaleństwo…

 

W Polsce, gdzie - jak pisał Norwid - „winą jest dużą popsować gniazdo na gruszy bocianie” bociany czują się dobrze. A czy są bezpieczne?

 

Plastikowe sznurki już nie są takim zagrożeniem, jak kilkanaście lat temu, ponieważ owijarki do siana wyparły snopowiązałki. Słyszy się o przypadkach, że bociany płoszą gołębie i ktoś próbuje do nich strzelać, ale to rzadkość. Generalnie bocian jest u nas kochany. To ptak kojarzony z pejzażem rolniczym i ze szczęściem. Kiedy wiosną pierwszy bocian siądzie na gnieździe, zaraz ktoś do mnie dzwoni, jak choćby zaprzyjaźniony pan Antoni z Drupi. Ludzie wyczekują przylotu bocianów. Chcą je mieć na swoim podwórku. Nawet kosztem ciągle ubrudzonego dachu.

 

Grupa Ekologiczna istnieje od siedmiu lat. Nie ma biura, stałej siedziby, solidnego budżetu. Jak to wszystko się kręci?

 

Ludzie widzą nasz entuzjazm. Poza tym naszą siłą są wolontariusze. „Jak możemy wam pomóc? Chętnie się przyłączymy!” - słyszę to ciągle. Kiedy odwiedzają nas goście, np. Libańczycy, nie musimy troszczyć się o nocleg, bo mamy grono zdeklarowanych współpracowników i przyjaciół, którzy tych gości przenocują, nakarmią, pokażą ciekawe miejsca i jeszcze zorganizują transport na obrączkowanie. Stoi za nami duża grupa osób, która wie, że to, co robimy, ma sens. Są dobrymi duchami: wspierają zakup obrączek, drukują nieodpłatnie ulotki, finansują pracę wysięgnika, kamer przy gniazdach itd. Te struktury i relacje budowaliśmy przez wiele lat.

 

Czy badacza, który doktoryzował się „z bocianów”, coś jeszcze jest w stanie zadziwić w ich świecie?

 

Im dłużej je obserwuję, tym bardziej przekonuję się, że ciągle się uczę. Zbierając materiały do pracy doktorskiej, uświadomiłem sobie, jak duże znaczenie ma najbliższe otoczenie gniazda, tj. teren w promieniu 420-500 m, bo tyle wynosi droga bociana na żerowisko. Tak się szczęśliwie składa, że w powiecie siedleckim warunki mamy sprzyjające, ale na naszych oczach to się zmienia. Nie zobaczymy już dzisiaj wypasanych krów. Łąki są koszone i to ekstensywnie. Oczka zasypywane. Tereny meliorowane. Rozmawiam z ludźmi i proszę, by terenu w pobliżu gniazd starali się nie przekształcać.

Dzięki nadajnikom dowiedziałem się, że bocian może pokonać 600 km w ciągu dnia. Owszem, im bliżej Afryki, tym potężniejsze są kominy termiczne ułatwiające przemieszczanie się. Ale to przecież zaledwie pięciokilogramowy ptak...

Z kolei obrączkowanie unaoczniło mi skalę zagrożeń związanych z urządzeniami energetycznymi i pozwoliło umiejscowić te, na których bociany masowo giną. Przy okazji okazało się, jak niezawodni ludzie pracują w Rejonie Energetycznym - zabezpieczają urządzenia, przebudowują je.

Dowiedziałem się też trochę o sobie... Mam pomysł na to, jak bociany badać, a w efekcie, jak chronić. Ale żeby chronić skutecznie, muszę być pilnym badaczem i wysnuwać trafne wnioski. A tutaj bez zdeterminowania, cierpliwości, hartu ducha - ani rusz.

 

Są pytania, na które szukasz jeszcze odpowiedzi?

 

Badacze twierdzą, że bociany osiedlają się daleko od miejsca urodzenia, szczególnie samice. U nas jest inaczej: te, które osiedlają się na terenie powiatu, wracają do siebie, a większość z tych ptaków to samice. Dlaczego?

Nurtuje mnie też kwestia wyrzucanie z gniazd jednego z piskląt. Panuje przekonanie, że taki los spotyka najsłabsze z bocianich dzieci. Ja od wielu lat twierdzę, że w pewnych okolicznościach jest to bociek najsilniejszy. Ale naukowiec nie może uprawiać „gdybologii”.

Szczerze mówiąc, pytań mam całe mnóstwo. Mam nadzieję, że na niektóre uda się odpowiedzieć jeszcze w tym sezonie. I mogą okazać się przysłowiową bombą.

 

Bociany przyniosły Ci szczęście?

 

Myślę, że tak. Mam wspaniałą córkę, którą bez dwóch zdań przyniosły bociany... Zawsze, i to się nie zmienia od lat, zapewniają mi dużą dawkę emocji. Różnych. Bo gdy patrzę na te, które zginęły na przewodach, albo odbieram ptaki połamane przez samochody - wyglądają jak jedno wielkie nieszczęście. Zimą niecierpliwie oczekuję wiosny: kiedy przylecą? Później zaczynam się denerwować, bo przypadków porażenia prądem jest bardzo dużo. Giną. Trzeba je leczyć, rehabilitować. W końcu myślę sobie: niech już odlecą, to odetchniemy. Przychodzi jesień, zima... i zaczyna się oczekiwanie: przylecą 19 marca, jak zwykle, czy później? Na 21 sezonów badawczych, tylko trzy razy była to inna data. Obecny rok jest wyjątkowy, bo pierwsze zjawiły się w gminie Skórzec już 15 marca.

 

Dziękuję za rozmowę.

LI

Powrót

STRONA GŁÓWNA



Archiwum jedynek
Pobierz pełne wydanie
Dodatek Echo Leśne

Aktualności

Więcej artykułów z tej kategorii »

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

FOTOGALERIA

Diecezjalny Konkurs Biblijny


6 kwietnia w Katolickiej Szkole Podstawowej im. bł. ks. Jerzego Popiełuszki w Siedlcach odbył się finał III Diecezjalnego Konkursu Biblijnego. Tegorocznej edycji towarzyszyło hasło „Spotkania z Jezusem w Ewangelii wg św. Łukasza”. O miejsca na podium i tytuł laureata rywalizowała 20 finalistów - uczniów klas siódmych szkół podstawowych. W etapie szkolnym udział wzięło 2306 uczniów z 230 szkół. Do drugiego etapu zakwalifikowało się 74 uczniów, etap ten odbył się w pięciu rejonach diecezji. Pierwsze trzy miejsca zajęli: Kacper Kowalczyk z parafii pw. Dziesięciu Tysięcy Rycerzy Męczenników w Trzebieszowie, Jan Garwoliński z parafii pw. Przemienienia Pańskiego w Garwolinie i Kacper Rosa z parafii Niepokalanego Poczęcia NMP w Siedlcach. [fot. Monika Król]

FOTOGALERIA

Targi ogrodnicze


7 kwietnia teren oddziału Mazowieckiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego przy ul. Kazimierzowskiej w Siedlcach był miejscem XIII Wiosny na Polu i w Ogrodzie. Jak co roku - obok firm z branży rolniczej i ogrodniczej oraz szkółek roślin - swoje wyroby prezentowali właściciele pasiek, gospodarstw agroturystycznych, rękodzielnicy, producenci żywności i przedstawiciele wyższych uczelni. Zwiedzający mogli zaopatrzyć się w drzewka owocowe i krzewy ozdobne, jak też sprzęt ogrodniczy. O uatrakcyjnienie spotkania dbały zespoły ludowe. Chętni mieli także okazję uczestnictwa w licznych konkursach. [fot. Monika Król]

PATRONAT "ECHO"


Konkurs Papieski
Czego nie wiemy o życiu i nauczaniu św. Jana Pawła II? Okazją do zweryfikowania wiedzy na temat spuścizny Papieża Polaka jest konkurs organizowany przez Instytut Tertio Millennio. Tegorocznej, jubileuszowej edycji przyświeca hasło „Dar na stulecie”.
więcej »
O Bożym miłosierdziu
„Miłość i Miłosierdzie” to niezwykła opowieść o polskiej zakonnicy, s. Faustynie - uznanej za świętą przez papieża Jana Pawła II, mistyczce i wizjonerce, która w swoim życiu stanęła przed wykonaniem bardzo ważnej misji.
więcej »
Diecezjalny Dzień Rodziny
12 maja w sanktuarium Matki Bożej Królowej Rodzin w Parczewie będzie miał miejsce Diecezjalny Dzień Rodziny. Już dzisiaj zapraszamy do udziału!
więcej »
Pielgrzymka do Loretto
​W sobotę 18 maja w sanktuarium Matki Bożej Loretańskiej spotkają się czytelnicy miesięcznika „Różaniec” i członkowie Rodziny Loretańskiej. Pielgrzymka do Loretto to stały punkt rocznej formacji czcicieli Matki Bożej oraz duchowych dzieci bł. ks. Ignacego Kłopotowskiego.
więcej »
Inauguracja organów
W sobotę 27 kwietnia, o 19.00, w katedrze siedleckiej odbędzie się koncert Dextera Domini - inauguracja organów Dominika Biernackiego.
więcej »
III Festiwal Pieśni Maryjnej
W niedzielę 5 maja, o 13.00, w kościele św. Małgorzaty w Ulanie odbędzie się już po raz trzeci Festiwal Pieśni Maryjnej. Prezentację chórów poprzedzi Msza św. o 12.00.
więcej »
Siedlecki Marsz Charytatywny Nordic Walking
28 kwietnia odbędzie się V Siedlecki Marsz Charytatywny Nordic Walking. „Start” i „meta” wyznaczone są w Cichej Stanicy nad zalewem. - Spędźmy tę niedzielę rekreacyjnie i rodzinnie! - zachęca Łukasz Witczuk. Pomysłodawca przedsięwzięcia wskazuje też cel imprezy: wsparcie Fundacji Siedleckie Hospicjum Domowe dla Dzieci.
więcej »
 

POLECAMY


W Jego ranach
Nabożeństwo Drogi krzyżowej to czas łaski. Jeśli podczas tych wyjątkowych rozważań otworzymy się na działanie Boga w nas, doświadczymy Jego wyzwalającej mocy.
więcej »
W drodze do świętości
W „Modlitewniku” obok pozycji obowiązkowych znajdziemy piękne, pełne teologicznej i duchowej głębi, niezwykle wciągające modlitwy, rozważania i wprowadzenia bł. ks. Jakuba Alberionego.
więcej »
 

SONDA

 

Który moment liturgii Triduum Paschalnego porusza cię najbardziej?

przeniesienie Najświętszego Sakramentu do Ciemnicy

adoracja Krzyża

odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych w Wiglię Paschalną

procesja rezurekcyjna

nawiedzenie pustego Grobu



LITURGIA SŁOWA



Czytania:
; ;

Ewangelia:


Czytania na dzień dzisiejszy - www.mateusz.pl

PROMOCJA

 

 
statystyka

NASI PARTNERZY

Copyright 2008 Echo Katolickie

Realizacja KREATOR